سیستم روشنایی و نور آکواریوم گیاهی

مطمئنا سیستم روشنایی یا تامین نور مناسب برای آکواریوم های گیاهی یکی از دغدقه های افراد برای راه اندازی آکواریوم پلنت(گیاه) است. بارها در قسمت دیدگاه ها یا تالار گفتگوی این سایت یا سایر منابع در مورد نور، نوع نور، کلوین، پار و موارد این چنینی بحث شده است اما هنوز هم افراد برای انتخاب سیستم روشنایی با مشکل مواجه هستند و نمیتوانند نور مناسب و مورد نظرشان را انتخاب نمایند. البته حق هم دارند و مطمئنا ارسال این مطلب یا مطالب مشابه و دیدگاه های مختلف نیز نمیتواند به طور کامل ابهاماتی که در مورد انتخاب سیستم روشنایی وجود دارد را رفع نماید، با این حال سعی شده در این مطلب با توجه به دیدگاه های ارسالی و مشکلات مطرح شده و همچنین با تکیه بر منابع علمی معتبر و مکتوب قسمتی از این ابهامات مورد برسی قرار گیرد و به شکل وسیع تر علاقه مندان با خصوصیات نور و انواع سیستم های روشنایی و مورد نیاز اکواریوم های گیاهی اشنا شوند

fzgqd

اگر یک اکواریوم گیاهی را به چند بخش اصلی تقسیم کنیم، جدا از سایر بخش های مهم مطمئنا همگی با هم اتفاق نظر خواهیم داشت که یکی از بحش های اصلی یک اکواریوم گیاهی سیستم روشنایی یا تامین نور ان است و یکی از حیاتی ترین و مهمترین قسمت های تشکیل دهنده یک اکواریوم گیاهی حرفه ای به شمار میرود. متاسفانه این بخش چنان حساس و مهم و تخصصی است که بیشترین سردرگمی و ابهامات در مورد ان وجود دارد. لامپ های موجود در الکتریکی ها که برای مصارف عمومی استفاده میشوند مناسب استفاده در تانک های گیاهی نیستند. از طرفی تجهیزات روشنایی پیشنهادی و مخصوص اکواریوم های گیاهی هم انقدر منعطف و زیاد و در دسترس نیستند که به راحتی با هزینه ای اندک در اختیار ما قرا گیرند. بنابراین به نحوی اینطور به نظر میرسد که همه این مسائل دست در دست هم داده اند تا انتخاب سیستم روشنایی را به یک معذل تبدیل کنند.! شما هم چنین فکر میکنید؟ اما اگر با ادامه متن همراه باشید شاید دیدگاهتان تغیر یابد.

قبل از پرداختن به اصل موضوع بهتر است کمی درباره نور و روشنایی مناسب گیاهان ابزی بدانیم و تعاریفی را فرا بگیریم

شاید این سوال در ذهنتان مطرح شده باشد که چرا ما از نور مستقیم خورشید برای تانک گیاهی استفاده نمیکنیم. مگر گیاهان ابزی در طبیعت از نور خورشید استفاده نمیکنند؟ یک لامپ کم مصرف یا رشته ای هم قادر به تولید نور است، ایا میتوان از انها نیز بهره برد؟ از نظر تئوری جواب سوالات فوق مثبت است و نور خورشید یا هر نوری شامل طیف های مختلف رنگی با شدت و ضعف در نوع رنگ، درجه رنگ، طول موج و …. است و میتواند به عنوان یک سیستم روشنایی برای اکواریوم گیاهی در نظر گرفته شود اما انچه در عمل اتفاق خواهد افتاد این تئوری ها را به کل رد خواهد کرد. به طور مثال با توجه به اینکه نور خورشید شامل بیشترین طول موج و طیف های رنگی از نورهای مرئی تا نامرئی است نمیتواند برای یک محیط بسته اکواریوم مناسب باشد. چرا که بسیاری از این طیف های رنگی نه تنها برای فتوسنتز و رشد گیاهان الزامی نیستند بلکه میتوانند محیط بسته اکواریوم را دچار معذل رشد دیاتوم ها و جلبک های ناخواسته کنند.  انچه در طبیعت دیده میشود به هیچ عنوان نمیتواند در یک محیط بسته یا ازمایشگاهی به همان خوبی طبیعت باشد بنابراین در مورد روشنایی اکواریوم های گیاهی که نیز گوشه ای بسته و محدود از محیط طبیعی است چاره ای جز این نداریم که ویژگی های مورد نیاز و ضروری را از نور خورشید جدا و به صورت مصنوعی فراهم کنیم و ویژگی هایی مضر و بی استفاده را حذف نماییم تا در محیط بسته اکواریوم با مشکل مواجه نشویم. حال باید دید چه ویژگی هایی مناسب است و انتخاب نور تانک گیاهی بر چه اساسی صورت میگیرد.  برای درک این موضوع باید چند تعریف را فرا بگیریم

طول موج نور: هر منبع نوری دارای طول موج مخصوصی است و با واحد نانومتر سنجیده میشود. چشم انسان تنها قادر به مشاهده رنگ نهایی از طیف های مختلف نوری است. به طور مثال نور سفید از هفت رنگ تشکیل شده است اما چشم انسان قادر به مشاهده نور نهایی ان است.

نورهای قابل رویت برای جشم انسان در محدوده ۳۹۰ تا ۷۵۰ نانومتر قرار میگیرند که به ان طیف کامل نوری(full spectrum) میگویند. محدوده های کمتر از ۳۹۰ نانومتر را نور ماورا بنفش و محدوده بیشتر از ۷۵۰ نانومتر را نور مادون قرمز گویند و هیچ کدام برای چشم انسان قابل رویت نیستند. چشم انسان بیشترین دید را در محدوده ۵۵۵ نانومتر دارد که این محدوده به رنگ زرد مایل به سبز است که هدف تولید کنندگان لامپ های مصارف عمومی نیز قرار گرفته است اما مطلقا این لامپ ها با چنین طول موجی برای تانک های گیاهی مناسب نبوده چرا که نور زرد و سبز بیش از حد باعث رشد دیاتوم ها و جلبک های ناخواسته خواهد شد

کلوین یا درجه نور: با حرف k نمایش داده میشود و ویژگی های یک منبع نور، مانند نورهای تشکیل دهنده نور نهایی و میزان هریک را نشان میدهد یا به عبارت دیگر درجه کلوین یک نور مشخص میکند که از چه نورهایی با چه طول موجی در ان وجود دارد. به طور مثال عدد ۱۰۰۰۰k بر روی یک لامپ مشخص کننده رنگ های تشکیل دهنده نور نهایی لامپ مورد نظر است. یک لامپ ۶۵۰۰k که بهترین کلوین برای نور یک تانک گیاهی محسوب میشود تمام نورهای موجود در طیف نوری را در خود دارد و بهترین انتخاب برای استفاده در تانک گیاهی به شمار میرود.

لومن یا شدت نور:  شدت نور با واحد لومن سنجیده میشود. ما تمایلی به بحث درباره مباحث تخصصی نور نداریم و به همین جمله برای درک مفهموم لومن اکتفا میکنیم که هر چقدر لومن یک لامپ بالاتر باشد شدت نور ان لامپ نیز بیشتر است با ذکر این نکته که باید توجه داشت که برای مشخص کردن کیفیت و شدت نور یک لامپ باید لومن را بر وات نیز تقسیم نماییم. به طور مثال یک لامپ ۱۵۰ وات متال با ۶۰۰۰ لومن به ازای هر وات ۴۰ لومن نور تولید میکند، در صورتی که یک لامپ  فلورسنت ۳۰ وات با ۲۱۰۰ لومن به ازای هر وات ۷۰ لومن نور تولید میکند و مطمئنا لامپ فلورسنت از شدت نور بهتری برخوردار است.

پار: PAR یا Photosynthetically Active Radiation معیاری برای سنجش میزان نورهای مخصوص فتوسنتز در اکواریوم گیاهی است. گیاهان برای انجام فتوسنتز به دو طیف رنگی آبی ۴۰۰ نانومتر و قرمز ۷۰۰ نانومتر نیاز دارند گرچه گیاهان به نور قرمز ۷۰۰ نانومتر با توجه به محل زندگیشان در طبیعت بیشتر نیاز دارند. به طور کلی تر پار واحدی است که بتوان میزان نور ابی ۴۰۰ نانومتر و قرمز ۷۰۰ نانومتر را سنجید. لامپ های ۵۵۰۰ تا ۶۵۰۰ کلوین دارای بیشترین پار برای اکواریوم های گیاهی هستند گرچه لامپ هایی تا ۱۰۰۰۰ کلوین نیز از پار مناسبی برخوردار هستند

چارت توزیع طیف های نوری: در چارت توزیع طیف های نوری، انواع رنگ نور و میزان موجود از هر یک در نور نهایی نشان داده میشود. هر چقدر رنگ ابی و قرمز دو طرف طیف نوری بیشتر باشد و رنگ سبز آن کمتر باشد نور نهایی تولید شده از ان منبع نوری برای استفاده در تانک گیاهی مناسب تر است.

شاخص تابش رنگ: CRI یا Color Rendering Index شاخصی بین المللی برای مشخص کردن کیفیت تفکیک و تابش نور طبیعی لامپ است. هر چقدر CRI لامپ بالاتر باشد ان لامپ از کیفیت تابش طبیعی بالاتری نیز برخوردار است. بالاترین عدد برای شاخص CRI عدد ۱۰۰ است و این عدد ربطه مستقیمی با کلوین لامپ دارد. برای مقایسه CRI دو لامپ و تصمیم گیری در انتخاب انها باید توجه داشت که هر دو لامپ دارای کلوین یکسانی باشند.

اگر تا یه اینجای مطلب سردرد گرفته اید بهتر است یک لیوان اب بنوشید و ادامه مطلب را دنبال کنید. مطمئنا سعی شده تعاریف بالا به شکلی ساده بیان شود و خوانندگان عادی نیز به راحتی مطالب را درک کنند چرا که مباحث و تعاریف تخصصی نور انقدر پیچیده است که حتی نگارش ان نیز از عهده اینجانب خارج است و تعاریف فوق نیز خلاصه ای از برداشت ازاد از کتاب اکواریوم های گیاهی اقای مرادی میباشد. با این حال بد نیست همین چند عبارت کوتاه را فرا بگیریم تا زمانی که سخنی از لومن یا کلوین به میان امد اشنایی جزئی در رابطه با این پارامترها داشته باشیم.

خوشبختانه حتما نیاز نیست از روی چنین پارامترهایی لامپ مورد نظر را انتخاب نماییم چرا که اکثر لامپ های تجاری و مخصوص تولید شده برای اکواریوم های گیاهی تمام این شاخصه ها را به شکل مناسب دارند و علاقه مندان کافی است یکی از سیستم های روشنایی موجود و معتبر در بازار اکواریوم های گیاهی را انتخاب نمایند و نهایتا با مقایسه میزان وات ، کلوین و لومن سیستم های روشنایی که بر روی این محصولات تجاری “اکثرا” درج میشود مقایسه ای را داشته باشند و بهترین سیستم روشنایی را نسبت به بودجه خود خریداری نمایند یا علاقه مندانی که سیستم روشنایی تانک خود را به صورت دست ساز یا از مراکزی غیر از مغازه های اکواریومی تهیه میکنند و این لامپ ها مخصوص تانک های گیاهی ساخته نشده اند میتواند پارامترهای بالا را مورد برسی قرار دهند و بهترین نور را برای تانک گیاهی خود انتخاب کنند یا به صورت دست ساز سیستم نور مناسب را فراهم اورند.

حال اگر سردرتان ارام گرفته است به چند مبحث مهم دیگر که در زیر بیان میشود توجه کنید

طیف نور مورد نیاز برای عمل فتوسنتز: گیاهان برای عمل فتوسنتز از طیف کامل نور خورشید استفاده نمیکنند بلکه تنها از دو نوار طیف نوری قرمز و ابی که پیشتر نیز به ان اشاره شد استفاده مینمایند. لامپ های فتوسنتز یا لامپ های گرمسیری ساخته شده نیز نور قرمز و ابی زیادی دارند و میتوانند یک گزینه ایده ال برای استفاده در تانک های گیاهی باشند. نور نهایی این لامپ ها که با چشم قابل رویت است به رنگ صورتی میباشد

Daily light یا روشنایی(نور) روز و نقش ان در اکواریوم گیاهی: لامپ هایی که به عنوان daily light به فروش میرسند تمام طیف های رنگی نوری را در خود دارند و نور نهایی انها سفید به نظر میرسد. همانند خورشید که در ظهر طیف کاملی از رنگ ها را دارد این لامپ ها نیز به همان شکل از طیف کاملی برخوردار هستند و علاوه بر کمک به فتوسنتز، برای افزایش رنگ سبز گیاهان و حتی درخشندگی رنگ طبیعی ماهیان نقش بسزایی را ایفا میکنند. این نورها با توجه به اینکه از تمام طیف های رنگی برخوردار هستند و طیف رنگی سبز را نیز شامل میشوند میتوانند سبب رشد جلبک در اکواریوم هایی با بالا بودن سطح نیترات و فسفات شوند.

میزان نور مورد نیاز گیاهان: یکی از مشکلاتی که اکثرا افراد برای تهیه نور برای تانک گیاهی خود دارند تعداد و توان سیستم نوری است که باید انتخاب کنند. شاید راه حل دقیق و عملی برای محاسبه تعداد لامپ و توان مصرفی مورد نیاز برای یک اکوایوم با ابعاد دلخواه وجود نداشته باشد چرا که انتخاب توان مورد نیاز و تعداد لامپ ها ربطه مستقیمی با ارتفاع اکواریوم، سطح اکواریوم، زاویه تابش نور، نوع نور و کیفیت ان، تعداد گیاهان، نوع گیاهان، نحوه کاشت و مواردی از این قبیل دارد که محاسبه توان و تعداد لامپ ها برای پوشش کامل اکواریوم را بسیار سخت میکند. با این حال در بسیاری از منابع مکتوب برای خلاص شدن از این معذل از جمله “به ازای هر لیتر اب یک وات نور نیاز است” استفاده شده است که تا حدودی نیز عملی به نظر میرسد. گرجه بسیاری از افراد در ابتدای نگهداری از تانک گیاهی با این مقدار نور و شدت نور تولید شده شوکه خواهند شد با این حال میتوان به عنوان یک گزینه عملی از این مقدار توان نوری استفاده نمود با این توضیح که توان مناسب نوری یک اکواریوم تنها در عمل برای اکواریوم دار مشخص خواهد شد و تنها میتوان به عنوان یک پایه و اصل برای مشخص کردن توان مورد نیاز برای یک اکواریوم گیاهی از این شاخص (۱w/L) استفاده نمود که شاید شاخص مناسبی نیز نباشد. به طور مثال نوری که از یک لامپ متال ساطع میشود تا نوری که از یک لامپ فلورسنت معمولی ساطع میشود قابل مقایسه نیستند، همچنین توان مصرفی لامپ های ال ای دی و میزان نور تولید شده از انها با توان یک لامپ فلورسنت و میزان نور تولید شده از ان به هیچ عنوان قابل مقایسه نخواهد بود و حداقل لامپ های ال ای دی را میتوان مستثنی از شاخص یک وات بر لیتر دانست.

یکی دیگر از معذلات مطرح شده تعداد لامپ مورد نیاز برای پوشش کامل اکواریوم است که در این مورد نیز با توجه به طول و عرض اکواریوم و زاویه تابش نور باید تعداد منبع نوری برای تامین نور تابیده شده نسبت به استقرار گیاهان و نیاز نوری هر گیاه انتخاب شود. شاید شما گیاهانی در زوایای کناری آکواریوم داشته باشید که نیاز به نور کمتری نسبت به گیاهان مستقر در وسط اکواریوم دارند و یک لامپ مرکزی با توان مناسب قادر به تامین نور زیاد برای مرکز اکواریوم و نور کم برای زوایای کناری باشد. همچنین ممکن است گیاهانی که در کناره های اکواریوم کاشته شده باشند نیاز به نور زیادتری نسبت به مرکز تانک داشته باشند که استفاده از دو منبع نوری با توان مناسب در گوشه ها میتواند نور زیاد گیاهان کاشته شده در گوشه ها را تامین کنند و همچنین نور مورد نیاز و کم مرکز اکواریوم را نیز فراهم اورند.

استفاده از لامپ فتوسنتز و لامپ طیف کامل سفید: با توجه به اینکه لامپ فتوسنتز که به رنگ صورتی در بازار موجود است به عنوان حیاتی ترین لامپ اکواریوم گیاهی محسوب میشود استفاده از آن در اکواریوم های گیاهی الزامی است با این حال استفاده از نور سفید طیف کامل نیز در کنار لامپ فتوسنتز میتواند بهترین نتیجه را در تامین روشنایی اکواریوم و رشد و نمو گیاهان داشته باشد. به دلیل اینکه استفاده از نور سفید شامل طیف کامل رنگی است و عمل فتوسنتز را نیز انجام میدهد بسیاری از نگهدارنده ها ترجیح میدهند نور سفید را دوبرابر نور صورتی در نظر بگیرند.

انواع لامپ های مناسب اکواریوم های گیاهی: منابع نوری و سیستم های روشنایی قابل استفاده در اکواریوم های گیاهی بسیار زیاد هستند. از یک منبع نوری که از یک شمع تامین میشود تا لامپ های ال ای دی همگی قادر به تامین نور یک اکواریوم گیاهی هستند اما همانطور که قبلا نیز اشاره شد هر منبع نوری مناسب اکواریوم های گیاهی نیستند. در زیر پرکاربردترین و بهترین لامپ هایی که برای سیستم روشنایی یک تانک گیاهی استفاده میشوند معرفی خواهند شد

لامپ های t8 و t5 فلوئورسنت: از رایجترین لامپ های بازار برای استفاده در تانک های گیاهی میباشند. فقط باید دقت داشت این لامپ ها مخصوص اکواریوم های گیاهی ساخته شده باشند و یکی از تولید کنندگان مطرح بازار اکواریومی این لامپ ها را تولید نموده باشد. کلوین مناسب این لامپ ها باید چیزی در محدوده ۵۵۰۰ تا ۹۰۰۰ کلوین باشد. مقادر دیگر برای مصارفی دیگر کاربرد دارند. حرف T، ضخامت لامپ های فوق را مشخص میکند. لامپ های T8 دارای ۲.۵ سانتیمتر ضخامت هستند در حالی که لامپ های T5 ضخامتی ۱.۵ سانتی متری دارند. مطمئنا لامپ های T5 از کیفیت ساخت بالاتری نسبت به لامپ های T8 برخوردار هستند حتی گونه ای از لامپ های T5 نیز به نام (HO-T5 ، (High Output T5 وجود دارند که نوری در حد لامپ های متال را تولید میکنند و نسبت به لامپ های T5  معمولی توان بیشتری نیز مصرف میکنند. گروه لامپ های T5 و T8 رایجترین و پرکاربرد ترین لامپ های مورد استفاده در اکواریوم های گیاهی هستند و اندازه های طولی مختلف این گونه لامپ ها دست اکواریوم دارها را برای انتخاب اندازه مناسب باز گذاشته اند. تنها عیب وارد بر انها را میتوان طول عمر مفید کوتاه که بین شش تا نهایتا دوازده ماه است دانست همچنین این لامپ ها اکثرا برای تانک هایی با ارتفاع مفید زیر ۵۰ سانت مورد استفاده قرار میگیرند

لامپ های فلورسنت fpl : کیفیتی در حد لامپ های T5 دارند با ذکر این نکته که به صورت برند معتبر و شناخته شده در بازار اکواریومی موجود نیستند. این گونه لامپ ها بیشتر مناسب اکواریوم های نانو یا زیر ۵۰ لیتر است. کلوین مشخص شده برای این لامپ ها چیزی حدود ۲۷۰۰ تا ۶۵۰۰ کلوین است که نوع ۶۵۰۰ کلوینی ان مناسب برای اکواریوم های گیاهی میباشد. متاسفانه کیفیت این گونه لامپ های و مخصوصا نمونه های ایرانی ان تضمین شده نیست و به طور مثال اگر ده عدد از انها را کنار هم روشن کنید هیچ کدام شدت نور یکسانی ندارند با این حال بهتر است با ازمون و خطا لامپی را انتخاب کنید که نسبت به سایر لامپ ها شدت نور بیشتری داشته باشد. البته اگر فروشنده ها چنین اجازه ای را برای تست لامپ هایشان به شما بدهند!!

لامپ های متال هالید: لامپ هایی با تولید شدت نور بالا هستند (high-intensity discharge) و محدوده کلوین انها بین ۵۵۰۰ تا ۲۰۰۰۰ کلوین است. این نوع لامپ ها نسبت به لامپ های فلورسنت طول عمر بسیار بالاتری دارند. شاید تنها عیب این گونه لامپ ها تولید گرمای بالا است که حتما باید از قاب مخصوص و فن برای انها استفاده شود. کلوین مناسب برای انتخاب این گروه از لامپ ها برای اکواریوم گیاهی محدوده ۵۵۰۰ کلوین یعنی طیف کامل نوری است. این لامپ ها برای اکواریوم های طویل و با ارتفاع و عرض زیاد توصیه میشود و حتما در کنار این گروه از لامپ ها باید از لامپ های فلوئورسنت صورتی و مخصوص فتوسنتز نیز استفاده نمود

لامپ های ال ای دی: جدیدترین لامپ های تولید شده فعلی هستند و بیشترین توان مصرفی را به نور تبدیل میکنند. ایده استفاده از انها در اکواریوم های گیاهی بسیاری از نگهدارنده ها را سردرگم میکند چرا که لامپ های ال ای دی اماده و مخصوص اکواریوم های گیاهی بسیار کم هستند و قیمتی سرسام اور دارند و از طرفی انواع دست ساز نیز شاید کیفیت برندهای معتبر را نداشته باشند و همچنین کلوین و لومن مناسبی برای انها مشخص نمیباشد. با این حال به عنوان یکی از لامپ های محبوب برای ساخت سیستم نور دست ساز یا سیستم نوری حرفه ای اکواریوم پلنت مطرح میباشند. دقت داشته باشید برای انتخاب نور ال ای دی برای اکواریوم گیاهی حتما به مشخصات نوری انها دقت داشته باشید و ال ای دی هایی با برند معتبر با مشخصات نوری مطمئن خریداری نمایید، لامپ های ال ای دی و اماده ای که در الکتریکی ها برای مصارف روشنانی مورد استفاده قرار میگیریند مناسب تانک گیاهی نیستند ضمنا برای نورهای ال ای دی نمیتوان از شاخص یک وات به ازای هر لیتر اب استفاده نمود. شاید شاخص نیم وات به ازای هر لیتر اب معقول تر به نظر برسد

سایر منابع نوری: استفاده از سایر منابع نوری مانند لامپ های کم مصرف یا لامپ هایی فاقد کلوین و پار مناسب برای اکواریوم های گیاهی توصیه نمیشود با این حال برخی از اکواریوم دارهایی که تمایلی به هزینه کردن ندارند یا تمایل دارند گیاهان را فقط به صورت موقت نگهداری کنند به عنوان یک گزینه قابل نورپردازی میتوانند از لامپ کم مصرف یا لامپ های مهتابی معمولی و با ترکیب رنگ سفید و صورتی، نور تانک خود را تامین کنند.

چند نکته که خواندن ان خالی از لطف نیست:

۱-  از روشن کردن همزمان همه لامپ های اکواریوم گیاهی خوداری کنید و سعی کنید لامپ ها را یک به یک روشن نمایید. روشن نمودن همزمان همه لامپ ها و تولید نور ناگهانی و زیاد موجب استرس ابزیان ساکن در تانک گیاهی خواهد شد

۲- لامپ های فلورسنت هر شش ماه تا نهایتا یکسال باید تعویض گردند. همچنین لامپ های متال هر دوسال یکبار نیاز به تعویض دارند. هیچگاه تمام لامپ های اکواریوم گیاهی خود را همزمان تعویض ننمایید بلکه لامپ ها را با فاصله یک تا دو ماه از یکدیگر تعویض کنید

۳- از روشن و خاموش کردن بیموقع لامپ ها خوداری کنید و سعی کنید در ساعات مشخص روشنایی یا خاموشی اعمال شود. برای این منظور میتوان از تایمرهای مناسب استفاده نمود

۴- سعی کنید برای لامپ مورد نظر قاب مخصوص و رفلکتور و تجهزیات کامل و مورد نیاز همان لامپ را تهیه نمایید. همچنین استفاده از ترانس های استاندارد برای لامپ های t5 و t8 میتواند بازدهی بالاتر و عمر مفیدتر لامپ را افزایش دهد.

۵- مدت زمان نورپردازی برای اکواریوم های گیاهی میتواند همانند طبیعت در فصول مختلف متفاوت باشد با این حال اکثرا نورپردازی به مدت۷ الی ۱۲ ساعت در طول روز صورت میگیرد.

سخن پایانی نویسنده: سعی شد در مطلب بالا تا جای ممکن پارامترها و شاخص هایی که در انتخاب سیستم روشنایی دخیل هستند به شکلی ساده و قابل فهم مورد بحث قرار گیرد و همچنین رایج ترین لامپ های استفاده شده در سیستم های روشنایی که برای اکواریوم های گیاهی استفاده میشوند خدمت علاقه مندان معرفی گردد. مطمئنا مطلب بالا بی عیب و نقص نیست و حتما انتقاداتی به ان وارد خواهد بود. با این حال سعی میشود این مطلب مدام بروز گردد و مباحث جدیدتر یا مباحثی که در مورد انها بحث نشده است به ان اضافه گردد. شما نیز میتوانید با ارسال دیدگاه و بازگو کردن تجارب خود این مطلب را کامل و به روز نگهدارید

منابع استفاده شده در نگارش این مطلب:

کتاب اکواریوم های گیاهی آب شیرین —> ترجمه و تالیف: سید حسین مرادی – سهیلا لهراسبی

ماهنامه علمی تخصصی ابزیان زینتی —-> صاحب امتیاز محسن صادقیان

مطلب فوق به صورت مستقیم(کپی پیست) از منابع بالا نقل نشده است و تنها از منابع یاد شده برای نگارش مطلب کمک گرفته شده است. صرفا جهت اطلاع کپی برداران این مطلب. لطفا این مطلب یا سایر مطالب تولیدی سایت onlypet.ir را به نام خود در سایت ها، وبلاگ ها، انجمن ها یا کتاب های مرتبط منتشر یا چاپ نکنید! حداقل در صورت کپی برداری لینک منبع را نیز درج نمایید. با تشکر از همه علاقه مندان به کپی و تکثیر محتوا!

این مطلب را به اشتراک بگذارید
لینک کوتاه نوشته

361 دیدگاه در “سیستم روشنایی و نور آکواریوم گیاهی

  1. محمد

    درود بر دوستان
    دوستانی که علاقمند به آکواریوم و ماهی های زینتی هستند اگر مایل بودن میتوانند توو گروه ما عضو بشن.البته گروه تازه تأسیس شده

    **********

    پاسخ
    1. مجتبی

      سلام
      طبق قوانین سایت نباید پست تبلیغاتی بزنید و اگر موردی هست باید با ادمین سایت هماهنگ کنید بنده آدرس رو حذف کردم.

      پاسخ
  2. ناشناس

    سلام میخواستم ببینم از اون لامپ های کم مصرف ۹ وات که خیلی کوچیکن و ۶۴۰۰kکلوین نور سفید هستن میشه برای یه آکواریوم کوچیک ۱۰۰لیتری استفاده کرد آیا اون خصوصیات نور را داره که برای گیاه مناسب باشه البته لامپ را داخل یه چیزی مثل کاسه مانند که داخلش ورق آلومینیومی چسبوندم قرار میدم که نورش مستقیم به گیاه یا خزه بتابه
    خوبه ؟

    پاسخ
    1. شهریار (onlypet.ir)

      استفاده نکردم. میتونه خوب باشه یا میتونه جلبک بیاره. باید تست کنید. متاسفانه اکثر لامپ هایی که برای روشنایی استفاده میشن برای اکواریوم گیاهی مناسب نیست و جلبک میاره، باز تست کنید(اگه اهل ریسک هستین).
      ضمنا ۹ وات برای اکواریوم صد لیتری یعنی هیچی!

      پاسخ
  3. ناشناس

    خب اگه جلبک نیاره خوبه . یعنی چی اگه اهل ریسک هستم یعنی مشکلی برا ماهیا پیش میاد
    خب به نظر شما چی بزارم که به صرفه باشه؟
    آبا هر چقدر کلوین بیشتر باشه بهتره ؟

    پاسخ
    1. شهریار (onlypet.ir)

      سلام
      اره خوبه. البته باید از هر نظر تست بشه، جلبک نیاره، گیاها فتوسنتز داشته باشن، نور تانک از نظر ظاهری تامین شده باشه و …..
      در مورد ریسک کردن هم منظورم این بود یه موقع از این لامپ استفاده میکنید و تانکتون دچار معذل جلبک میشه، یا گیاها شروع میکنن به خراب شدن و به راحتی هم نمیشه جلو پیشرفت جلبک رو گرفت و خلاص شدن از شر جلبک به سادگی نیست و ممکنه گیاها یا حداقل بخشی از گیاها رو از دست بدین.
      کلوین هم خیر هر چقدر بیشتر باشه بهتر نیست و باید در محدوده ذکر شده باشه.(۵۵۰۰ الی ۶۵۰۰ کلوین با نور سفید)

      پاسخ
  4. ناشناس

    ببخشید دوباره سوال میپرسم
    این مهتابی های معمولی کوچک ۸۰ سانتی ۱۸ -۱۹واتی چطوره ؟ یکی از اونارو تهیه کنم

    پاسخ
  5. mohamaddehghan2557

    با درود فراوان
    دوستان من یک از این t5 ها ابی شو برا اسکارام انداختم وقتی روشن میکنم تحرک کم میشه نظر دوستان چیه ??
    این نور ابی ممکنه میتونه از این نورایی که واسه ی درمان زردی بچه ها استفاده میکنن باشه فک میکنم بهش ماورای بنفش میگن??

    پاسخ
    1. مجتبی

      سلام
      معمولا ماهی اسکار به نور خاصی نیاز نداره .

      پاسخ
  6. داوود

    سلام و عرض ادب خدمت شما بزرگواران
    من به تازگی یه خره کریسمس گرفتم داخل آکواریوم گذاشتم نورم همون مهتابی آکواریوم باریک معمولی است خوبه یا چیز دیگه ای بخرم
    و سوال دیگه چند ساعت شبانه روز روشن کنم چه ساعاتی
    در ضمن وقتی گرفتم بعضی جاهاش خراب شده و جلبک بسته
    تعدادی جوئل فیش و دیماسونی کوچک داخلش دارم
    هوادهی لازمه؟
    اکسیژن لازمه

    پاسخ
    1. مجتبی

      سلام
      دماسونی و جوئل فیش در کنار خزه کریسمس ؟؟؟!!! خب مشخصه که خزه رو خراب میکنن.
      ۷ – ۸ساعت نور مناسب لازم داره .

      پاسخ
    1. مجتبی

      سلام
      خب این مهتابی های معمولی جوابگو نیست بهتره مهتابی مخصوص تهیه کنید و یا خودتون ال ای دی دست ساز برای تانک تهیه کنید

      پاسخ
    2. شهریار (onlypet.ir)

      در مورد نور به نظر بنده خیر مناسب نیست. خزه کریسمن نور خیلی زیادی نمیخواد و گیاه کم توقعیه ولی اگه جلبک بزنه دیگه خیلی سخته که بشه از شر جلبکش راحت شد. بهتره از یه سیستم نور استاندارد و مخصوص استفاده کنید. مخصوصا اگه قراره گیاهان دیگه رو هم اضافه کنید.

      پاسخ
  7. داوود

    آقا مجتبی چطور میتونم ال ای دی دست ساز درست کنم
    یه نوع ماهی جلبک خوار معرفی کنید که بگیرم

    پاسخ
    1. مجتبی

      سلام
      کت اتو – جلبک خوار چینی – کت لیزارد – کت سیامی و ….
      روش ساخت ال ای دی دست ساز رو در تالار گفتگو دوستان گفتن مطالعه بفرمایید ( مطلب مورد نظر رو داخل سرچ خود سایت سرچ کنید)

      پاسخ
  8. ناشناس

    با نگاه کردن به تالار گفتگو اصلا بی خیال سیستم دست ساز شدم
    اگه مشه لطف کنید بگید برای این آکواربوم چه نوع سیستم نوردهی آماده تهبه کنم چه مارکی . چه نورهایی.
    ۱۴۰لیتر
    ابعاد۹۴*۳۵*۴۵

    پاسخ
  9. مهرداد

    سلام
    من سیکل آکواریمم طی شده و ماهبا سالمن میخواستم گیاه کم توقع بزارم چی پیشنهاد میکنید که نیاز به co2نباشه
    لطفا راهنمایی کنید از کدوم نوع مهتابیا t بخرم که بهتر باشه
    گفتین برا جلبک نور قرمزم باید بزارم همراه سفید

    پاسخ
    1. جوان

      گیاه کریپتون، جاوا فرن، دم گربه اى، شمشیرى به co2 زیادى نیاز ندارن و گیاهان مقاومى هستن
      بدون co2 نمیشه گیاه نگه داشت، از قرص co2 یا کربن مایع استفاده کن
      لامپ t5 یا t8 براى اکواریوم با ارتفاع زیر ۵۰
      نور صورتى واسه فتوسنتزه و ربطى به جلبک نداره، نور هر رنگى باشه و بالانسینگ پلنت روش انجام نشده باشه جلبک میاره

      پاسخ
  10. حمید

    باسلام خسته نباشید من برای آکواریوم کیاهی از مهتابی T8 میخوام استفاده کنم ولی ارتفاع آکواریوم ۶۰ سانت هست که۵ سانت کود ریختم که مونده ۵۵سانت میخواستم بپرسم آیا این مهتابی برای ارتفاع ۵۵ مناسب هست یا نه چون تو مطالب نوشته شده زیر ۵۰ سانت ممنون میشم راهنماییم کنید.

    پاسخ
    1. جوان

      سلام
      اگه هنوز نخریدى مهتابى t8 نخر، ال اى دى یا لااقل ho t5 بخر
      نمیگم t8 جواب نمیده ولى بخواى چمن بکارى نورت درست حسابى به کف نمیرسه و شدت نورت در کف خیلى کمه، مثلا اشک بچه عمرا با t8 جواب بده، ho t5 المانى یا باکس پاور ال ای دى بگیر که چمن خواسى بکارى به مشکل نخورى?

      پاسخ
  11. مهرداد

    قرص co2 و کربن مایع قیمتش چقدره چطوریه؟
    یعنی میگید همین گیاهان مقاومم بدون co2 دوام نمیارن
    پس طبق گفته خودتون یه مهتابی سفید t5کافیه؟
    منظور از بلانسینگ یعنی چه؟

    پاسخ
    1. شهریار (onlypet.ir)

      سلام
      قرص co2 و کربن مایع و اینجور محصولات قیمتشون کم نیست و واسه تانکای کوچیک و موقت میتونه مفید باشه. مثلا یه بستش ۲۰ تومن به بالاست و در نهایت هزینه نهاییش در یه مدت طولانی بیشتر از خرید یه ست کامل co2 میشه.
      گیاهان مقاومی هم که فرمودید بدون co2 دوام میارن ولی نه رشدی میکنن و نه تکثیر میشن و بعد از یه مدتی هم ممکنه خراب بشن
      یه مهتابی سفید T5 هم برای چه حجمی از اب و چه تعداد گیاه؟ شما به ازای هر لیتر اب یک وات نور باید در نظر بگیری.به عبارتی نسبت به حجم تانکتون و اندازه مهتابی و توانش باید تصمیم گیری کنید.

      پاسخ
  12. مهرداد

    حجم تانک ۱۵۰ لیتره و گیاه همون گیاهانی که عرض کردید مثلا ۴-۵ تا گیاه کریپتون یا جاوا
    خب چه توانی لازمه و..

    پاسخ
  13. ناشناس

    سلام نورهای سفیر و صورتی هر کدام (برای ماهی و گیاه) چه مزیتی دارند .
    یک آکواریوم گیاهی باید از هردو نور استفاده شود؟

    پاسخ
    1. شهریار (onlypet.ir)

      سلام
      همونطور که که ما نیاز به نور و طیف های رنگی مختلف نوری داریم گیاه و ماهی هم نیاز به نور دارن. گیاهان برای فتوسنتر به برخی از طیف های رنگی نور نیاز دارن(مثل نور قرمز و ابی) گیاهان با برگ سبز برای درخشندگی برگ ها به طیف کاملی از نور نیاز دارن که لامپ های طیف کامل سفید استاندارد اون طیف رنگی مورد نیاز رو در اختیار گیاه قرار میده. به طور کلی هر دو نور سفید و صورتی با طیف های استاندارد و بالانس شده برای اکواریوم گیاهی نیازه.

      پاسخ
  14. ناشناس

    Thanks
    به نظر شما مهتابی کلوین دار ۱۰۰۰۰kبگیرم یا ال ای دی مخصوص آکواریومsobo.

    پاسخ
  15. ناشناس

    حد اقل بگید مهتابی نور سفید و خورشیدی خوبه با هم بزارم

    پاسخ
    1. مجتبی

      سلام
      مهتابی با نور سفید باید استفاده کنید نه خورشیدی ضمنا ۶۵۰۰ یا ۷۵۰۰ کلوین کفایت میکنه ۱۰۰۰۰ کلوین خیلی زیاده.
      بنظر بنده از ال ای دی و پاور ال ای دی استفاده کنید بهتر از مهتابی معمولی هست.

      پاسخ
  16. جاوید

    سلام ضمن تشکر از وب سایت خوبتان
    امیدوارم موفق باشید
    من طی مدت طولانی دنبال یک سیستم نور مناسب آکواریوم گیاهی آب شیربن بودم و طی تحقیقاتم متوجه شدم که سیستم پاور ال ای دی بهترین گزینه برای فتوسنتز گیاهان و… با این حساب برای راهنمایی از شما دوستان راهنمایی میخواستم
    آکواریومم تقریبا ۱۳۰لیتر آب گیری میشه به ابعاد ۹۵*۳۵*۴۵
    ۱- پاور ال ای دی چند کلوین مناسبه و چه مارک و چند وات و از چه رنگهایی چه تعداد از هر رنگ (حدود قیمت) لنز چند درجه
    NE-40mil-EP-100-110lm-7000-8000K مدل

    ۲- اگر خواستم فقط برای نقطه ای که گیاه وجود داره ال ای دی تهیه کنم میشه مثلا فقط گیاه یه گوشه کنار باشه و نور همان قسمت باشه که دیگه برای بقیه قسمت ها نور و هزینه صرف نشه.

    پاسخ
    1. شهریار (onlypet.ir)

      سلام
      بنده تجربه ساخت ال ای دی دست ساز رو ندارم که راهنماییتون کنم و دقیقا مدل ال ای دی و لنز و …. رو خدمتتون بگم. تنها چیزی که میدونم استفاده از ال ای دی و انتخاب لنز و زاویه تابش و اینجور مسائل برای به دست اوردن بهترین نتیجه به اندازه گیری های مختلف، فاصله نور تا برخورد به سطح اب و خیلی نکات ریز و درشت دیگه داره که چند وقت پیش خوندم. در همین حد. بنابراین نمیتونم کمکی انجام بدم و یه چیزی سرهم کنم و جواب بدم چون تجربه ساختشو نداشتم. با این حال در لینک زیر دوستان در این خصوص بحث کردن شاید اطلاعات ارسال شده بتونه به شما کمک کنه.
      https://www.onlypet.ir/forum/aquarium-forum-two/%D8%A2%D9%85%D9%88%D8%B2%D8%B4-%D8%B3%D8%A7%D8%AE%D8%AA-%D9%86%D9%88%D8%B1-%D8%A7%D9%84-%D8%A7%DB%8C-%D8%AF%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%A2%DA%A9%D9%88%D8%A7%D8%B1%DB%8C%D9%88%D9%85-%D8%A8%D8%A7/
      امیدوارم در اینده بتونم یه تحقیق جامع و کامل از دوستانی که ال ای دی دست ساز ساختن رو انجام بدم و یه مطلب اموزشی و عملی در این خصوص ارسال کنم، بنده در حال حاضر از مهتابی t5 و t8 استفاده میکنم و تجربه استفاده از fpl و متال رو هم داشتم. اگه عمری باقی موند و سیستم رو به ال ای دی عوض کردم یا تجربه ای در خصوص ال ای دی کسب شد مطمئنا با جزئیات در سایت شرح میدم(علاوه بر تحقیق)
      موفق باشید.

      پاسخ

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

*

code